Vorige maand kreeg VIZ de vraag of we betrokken willen worden bij een project van Fiom door in een commissie te gaan. De deelnemer krijgt €125 per vergadering van Fiom. De commissie begeleidt een project over vindplaatsen binnenlandse afstand en adoptie: ‘In dit project brengen we de mogelijke bewaarlocaties van dossiers en overige documenten rondom afstand en adoptie in kaart.’
Hierop schreven we het volgende antwoord aan Fiom:
VIZ heeft in de gesprekken met Fiom vaak gezegd dat alle archieven (inclusief instellingsarchieven) van Fiom over moeten worden gedragen aan het Nationaal Archief. De dossiers zijn daar in betere handen, alle stukken zijn dan op 1 plek en er kan eenduidige inzage en kopiebeleid worden geregeld. Fiom hanteert een achterhaald inzagebeleid dat in veel gevallen schadelijk is voor afgestanen. Vandaag nog kregen we bericht van een man 55 jaar oud die inzage wil in zijn dossier bij Fiom om zijn vader te achterhalen maar dat weigert Fiom. Een schrijnend geval anno 2024. Had het dossier bij het Nationaal Archief gelegen dan had hij de stukken in kunnen zien. Een duidelijk voorbeeld hoe het niet moet maar nog steeds gaat. Vermoedelijk zal deze man zijn vader nooit leren kennen door het beleid van Fiom. In onze ogen is dit inhumaan. Ofschoon Fiom zegt dat Fiom voor moeder én kind werkt, is ook in deze situatie het belang van de moeder vooropgezet. Volgens vaste rechtspraak mag dat niet.
Daarom heeft VIZ aan de leden van de 2e Kamer gevraagd een motie in te dienen. Een kopie daarvan stuur ik mee. Deze motie is met 145 stemmen aangenomen en het CDA dat tegenstemde was voor maar maakte een fout bij het stemmen, zo leerde ons navraag. Iedereen is het er dus mee eens dat jullie afstands- en adoptiearchief per ommegaande naar het Nationaal Archief moet. Wij vinden dat Fiom, als bijna volledig door de overheid gesubsidieerde organisatie en daarbij al tientallen jaren overheidsbeleid uitvoerend, zich per direct moet voegen naar deze motie. Dat Fiom nu een tweejarig traject opzet om juist andere archieven te achterhalen in plaats van zich in te zetten om het het eigen archief aan het Nationaal Archief over te dragen, stuit ons tegen de borst. Dat Fiom nu ook andere archiefbestanden gaat proberen op te halen begrijpen wij maar wij stemmen niet in met de mogelijke implicatie dat die dan worden toegevoegd aan het FIOM-archief. Wij pleiten er sterk voor ook deze nieuw te verwerven documenten aan het NA over te dragen. Het lijkt ons ook een minachting van democratische overheidsbesluiten om nu niet de archieven van Fiom aan het NA over te dragen.
We hebben de tel niet bijgehouden maar voor de zoveelste keer roept VIZ op om de archieven van Fiom op de kortst mogelijke termijn aan het Nationaal Archief over te dragen en alle inspanningen daarop te richten. Mocht Fiom deze al zo lang bij afgestanen gewenste stap, volledige overdracht van alle afstands- en adoptiedossiers naar het Nationaal Archief, willen zetten dan zijn wij bereid zitting in de Begeleidingscommissie te gaan zitten. Als dat niet het geval is, zullen wij niemand in deze commissie afvaardigen.
